Alper Gezeravcı’nın Uzayda Gerçekleştirdiği “Mikroalg” Deneyinden İlk Sonuçlar Geldi

Alper Gezeravcı’nın Uzayda Gerçekleştirdiği “Mikroalg” Deneyinden İlk Sonuçlar Geldi
0

 

Türk astronot Alper Gezeravcı’nın uzayda gerçekleştirdiği deneylerin birinden ilk sonuçlar geldi. Türk bilim insanları, bu deney ile astronotların en önemli sorunlarından birini çözecek gibi görünüyorlar.

Türkiye’nin ilk uzay yolcusu olan Alper Gezeravcı, Uluslararası Uzay İstasyonunda (ISS) bazı deneyler yaptı. Bu deneylerden bir tanesi de “UzMAn“dı. Boğaziçi Üniversitesi, TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi, TÜBİTAK Uzay Enstitüsü ve İstanbul Medeniyet Üniversitesi bünyesinde çalışmalarını sürdüren bilim insanlarının tasarladığı UzMAn, mikroalglerle ilgiliydi. Bilim insanları, bu deneyle mikroalglerin yer çekimsiz ortamda oksijen üretim kabiliyetlerini ölçmek istemişlerdi.

Şimdiyse UzMAn ile ilgili bazı açıklamalar yapıldı. Deneye ait ilk sonuçların alındığını aktaran bilim insanları, mikroalglerin yerçekimsiz ortamda, kapalı mekanlarda bulunandan 3 ila 5 kat daha fazla karbondioksiti oksijene dönüştürme yeteneğine sahip olduğunu tespit ettiklerini duyurdular. Bilimsel çalışma, astronotların uzay ortamdaki oksijen ve gıda ihtiyaçlarını karşılayabilme noktasında kritik önem arz ediyor.

Deney, Avrupa Uzay Ajansı tarafından geliştirilen bir modülde gerçekleştirildi

Türkiye'nin uzay deneyi

Türk bilim insanları, uzayda gerçekleştirilecek deney için ikisi kutuplarda saklanan, biri ise hem tatlı hem de tuzlu suda yaşayabilen üç mikroalg türü kullandılar. Boğaziçi Üniversitesi bünyesinde kurulan İstanbul Mikroyosun Biyoteknolojileri Araştırma ve Geliştirme Birimi çalışmalarıyla da minyatür boyutlu mikroalg reaktörleri oluşturuldu. Fırlatmadan önce NASA laboratuvarlarında korunan deney, Alper Gezeravcı ile de uzaya gönderildi.

Minyatür boyutlu mikroalg reaktörleri, ISS’e ulaştıktan sonra Avrupa Uzay Ajansı tarafından geliştirilen Columbus isimli bir modüle yerleştirildi. Bu modülde çalışmaya başlayan reaktörler, bilim insanlarının merak ettikleri sorulara yanıt bulmasını sağlamış oldular. Bu arada; Türk bilim insanları daha önce denenmemiş bir işe imza atmak için özel bir karbondioksit zenginleştirme ünitesini bu deneye entegre ettiler.

Peki bu deneyde nasıl bir sonuca ulaşıldı?

Türkiye ISS deneyi sonuçları

Konuyla ilgili açıklamalarda bulunan isim, araştırmanın bir numarası olan Boğaziçi Üniversitesi Çevre Bilimleri Enstitüsü Doktor Öğretim Üyesi Berat Haznedaroğlu idi. Haznedaroğlu, deneyin sonuçlarıyla ilgili şu ifadeleri kullandı:

Biz yaklaşık milyonda 500 birim gibi bulunan karbondioksit seviyesini daha da artırarak yaklaşık milyonda 2 bin, 2 bin 500 birime kadar çıkardık. Elde ettiğimiz verilerde bu seviyelerdeki karbondioksitin yaklaşık 3’te 1 kadar azaldığını gözlemleyebildik. Reaktörlerimiz toplamda 30 mililitrelik küçük reaktörlerdi ve dolu sistemleriyle beraber oksijene çevirme performansının aslında çok olduğunu söyleyebiliriz. UzMan deneyiyle beraber hava iyileştirmede yosunlarımızı kullanabileceğimizi kanıtlamış olduk.

Bu deney, uzay sektöründe hangi faydaları sağlayacak?

uzay deneyi

Berat Haznedaroğlu, bu deneyin ortaya koyduğu potansiyel çözümlerle ilgili de şöyle konuştu:

Yeterli ölçeklendirildiğinde orta boy bir mikroalg reaktörü aslında 3 mürettebatın 1 günde tükettiği karbondioksitin tamamını oksijene çevirebilecek potansiyele sahip, çalışmalarımız bunu gösteriyor. Şu an uzay istasyonunda karbondioksiti oksijene çeviren sistemlerin fiziksel ve mekanik sistemler. Eğer bunlar bozulursa Ay, Mars görevi gibi kolonileşme, üs kurma gibi durumlar oluştuğunda, Dünya‘dan bir kargonun ulaştırılması en az altı ay ya da bir yıla kadar sürecek. Mekanik bir sistemin bozulması böyle bir durumda oradaki mürettebatın hayatını tehlikeye atabilir. O yüzden yosunların kendi kendine büyüyebilen, yenilenebilir sistemler olmaları önemli bir kazanç. UzMAn deneyiyle beraber hava iyileştirmede yosunlarımızı kullanabileceğimizi kanıtlamış olduk.

Deneyin ikinci aşamasında, algleri metabolik olarak incelemiş olacağız ve en fazla hangi fonksiyonel gıda ürünlerinin elde edilebileceğini anlamış olacağız. Ayrıca hangi mekanizmaların, oksijene çevirmede, onlara daha fazla katkısı olduğunu bilimsel olarak ortaya koymuş olacağız. İnsanların ihtiyaçları tamamen aynı. Enerji, gıda ihtiyaçları var. Uzayda diğer deneyler için yetiştirilen bitkilerin gübre ihtiyacı var. Bir hayvanın ihtiyacı olduğunda, onlara yem olarak kullanılabiliyor. Yarın değerli metallerin kazanılması, hidrojen üretimi gibi de çok farklı ticari uygulamalar için kullanılabileceğimize dair önemli veri elde etmiş olduk.
Kaynak:https://www.aa.com.tr/tr/yesilhat/bilim/alper-gezeravcinin-uzayda-gerceklestirdigi-mikroalg-deneyinden-ilk-sonuc-alindi/1822558 

Bu Yazıya Tepkiniz Ne Oldu?
  • 0
    be_end_m
    BEĞENDİM
  • 0
    alki_
    ALKIŞ
  • 0
    _a_kin
    ŞAŞKIN
  • 0
    k_t_
    KÖTÜ
  • 0
    berbat
    BERBAT

1959 yılında Samsunda doğdu. 1989-2005 Yılları arasında Temsa, Mitsubishi, Sabancı Holding grubunda Otomotiv, Bilgi işlem ve Yazılım bölümlerinde Müdür olarak çalıştı. Adnan Güney, şu anda, Network Dizayn Yazılım ve Tasarım koordinatörü olarak çalışmalarına devam etmekte. Ayrıca Blogger, Wordpress, Tumblr, Google sites gibi alanlara ilgili olup, uzun yıllardır SEO ve Alexa üzerinde çalışmakta.

Yazarın Profili
İlginizi Çekebilir

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir